Eksport jaj: ekspansja Turcji na brytyjskim rynku

W czerwcu tego roku pierwsze dostawy świeżych jaj w skorupkach pochodzenia tureckiego trafiły do Wielkiej Brytanii. Branża jajeczna ma poważne obawy, że to początek trendu wzrostowego w imporcie jaj z kolejnego już kierunku krajów trzecich. Import jaj do Wlk. Brytanii wzrósł o 60 proc. w ciągu pięciu lat, z około miliarda do 1,6 miliarda jaj rocznie, napędzany przez Ukrainę i Polskę. Obawy są tym większe, że tureckie jaja są nawet o 16,0 proc. tańsze od ukraińskich. Ukraina jest najtańszym głównym dostawcą jaj do Wlk. Brytanii korzystając z liberalizacji handlu – zerowych stawek celnych – wprowadzonych w dwustronnej umowie między krajami. Z analiz Brytyjskiego Stowarzyszenia Producentów Jaj z Wolnego Wybiegu (BFREPA) wynika, że jaja pochodzenia tureckiego są także istotnie bardziej konkurencyjnie od ofert z  innych państw, tańsze o: 40,0 proc. w porównaniu z Hiszpanią, o 50,0 proc. w porównaniu z Polską. Wszystkie te różnice cenowe mierzone są na granicy, przed opłaceniem cła, co w dużym stopniu niweluje przewagę Turcji nad zwolnionymi z cła jajami ukraińskimi. Turcja płaci standardową brytyjską taryfę celną za jajka w skorupkach. Niepokojąca jest skala tego, co może nastąpić. Nie ma brytyjskiego limitu na ilość tureckich jaj, które mogą trafić do kraju, a jedyną kontrolą ilości w systemie jest własny limit eksportowy Turcji.